Άσχημα νέα για την παραγωγή ελαιόλαδο στην χώρα μας δείχνουν οι προβλέψεις της Κομισιόν.
Σύμφωνα με αυτές στην Ελλάδα κατά την επόμενη δεκαετία (έως το 2035) αναμένεται να υπάρξει μια μείωση εκτάσεων στην ελαιοκαλλιέργεια λόγω εγκατάλειψης, με αποτέλεσμα η παραγωγή ελαιολάδου να μειωθεί κάτω από 180.000 τόνους ετησίως.
Αντίστοιχα, η πρόβλεψη της Κομισιόν για την Ιταλία αναφέρει ότι η παραγωγή ελαιολάδου θα μειωθεί, κατά περίπου 3% ετησίως, λόγω εγκατάλειψης των ελαιώνων και μειωμένων αποδόσεων.
Άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν αρνητικά την απόδοση του τομέα περιλαμβάνουν την κλιματική αλλαγή, τα ακραία καιρικά φαινόμενα, τη λειψυδρία και τα παράσιτα. Η Xylella fastidiosa παραμένει σοβαρή ανησυχία σε περιοχές όπως η Απουλία.
Αντίθετη εικόνα φαίνεται να έχουμε στην Ισπανία και την Πορτογαλία τα επόμενα χρόνια, όπου οι παραδοσιακοί μη αρδευόμενοι ελαιώνες αναμένεται να δώσουν τη θέση τους σε υπερεντατικές ελαιοκαλλιέργειες με αποτελεσματική διαχείριση των υδάτων.
Αυτή η εξέλιξη σύμφωνα με την Κομισιόν είναι το «κλειδί» για τη διασφάλιση της κερδοφορίας του τομέα. Προβλέπεται ότι έως το 2035, η παραγωγή στην Ισπανία θα μπορούσε να αυξηθεί σε σχεδόν 1,8 εκατομμύρια τόνους και στην Πορτογαλία σε σχεδόν 0,2 εκατομμύρια τόνους ετησίως.
Την ίδια στιγμή οι αγροτοσυνδικαλιστικές οργανώσεις στην Ισπανία υποστηρίζουν ότι η αναδιάρθρωση των ελαιώνων αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα για την Ευρώπη.
Όπως αναφέρουν η Ευρώπη παράγει σχεδόν το 60% του παγκόσμιου ελαιολάδου, με την Ισπανία να αντιπροσωπεύει πάνω από το 45% του παγκόσμιου συνόλου και το 65% της παραγωγής της ΕΕ.
Ωστόσο, πιστεύουν ότι ο τομέας αντιμετωπίζει αυξανόμενο ανταγωνισμό από χώρες της Βόρειας Αφρικής και της Μέσης Ανατολής που έχουν επενδύσει σε υπερεντατικές φυτείες με χαμηλότερο κόστος εργασίας και φιλοπεριβαλλοντικών κανονισμών.
Το χάσμα ανταγωνιστικότητας διευρύνεται ιδιαίτερα στους παραδοσιακούς ελαιώνες και σε περιοχές όπου η εκμηχάνιση της καλλιέργειας είναι δύσκολη. Χωρίς συγκεκριμένα μέτρα, χιλιάδες εκτάρια με ελαιώνες θα βγουν εκτός παραγωγής, θέτοντας σε κίνδυνο την ηγετική θέση της Ευρώπης.
Ως εκ τούτου, η Copa-Cogeca σε συνεργασία με τις ισπανικές αγροτοσυνεταιριστικές οργανώσεις, προετοιμάζουν μια πρόταση να καταθέσουν στην Κομισιόν, για την μετατροπή των ελαιώνων σε βιώσιμους σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η όλη διαδικασία θα χρηματοδοτείται εκτός των προϋπολογισμών της ΚΑΠ, με υποστήριξη για όλες τις μεθόδους καλλιέργειας ελιάς, ειδικά για τα ελαιόδεντρα που είναι δύσκολο να καλλιεργηθούν με μηχανικά μέσα. Μάλιστα ζητούν η μετατροπή να είναι εθελοντική και προσαρμοσμένη σε κάθε σύστημα καλλιέργειας (ξηρική, αρδευόμενη, με κλίση εδάφους κ.α.), με οικονομική αποζημίωση που να είναι ανάλογη με τον τύπο του κάθε ελαιώνα.
Όπως τονίζουν μόνο ένα συγκεκριμένο σχέδιο αναδιάρθρωσης, χρηματοδοτούμενο με πρόσθετα κεφάλαια και προσαρμοσμένο στις ιδιαιτερότητες του τομέα, θα εγγυηθεί την ανανέωση των γενεών, θα διατηρήσει την παγκόσμια ηγεσία και θα διασφαλίσει την αγροτική ανάπτυξη.
Παϊσιάδης Σταύρος
