Μικροσκοπικά θραύσματα πλαστικού εισέρχονται καθημερινά στον ανθρώπινο οργανισμό μέσω των τροφίμων και των ποτών, εντείνοντας την ανησυχία για τις πιθανές επιπτώσεις τους στην υγεία.
Μια απλή πρακτική, ωστόσο, θα μπορούσε να συμβάλει στον περιορισμό της έκθεσης σε αυτούς τους ρύπους, δηλαδή ο βρασμός του νερού και η επακόλουθη διήθησή του.
Ερευνητές στην Κίνα εξέτασαν κατά πόσο η χρήση ενός βραστήρα ή μιας κατσαρόλας μπορεί να συμβάλει στην απομάκρυνση νανοπλαστικών και μικροπλαστικών από το νερό της βρύσης.
Σε πειράματα που πραγματοποιήθηκαν το 2024, η ομάδα δοκίμασε τη μέθοδο τόσο σε μαλακό όσο και σε σκληρό νερό, το οποίο περιέχει μεγαλύτερες ποσότητες διαλυμένων μεταλλικών στοιχείων.
Οι επιστήμονες πρόσθεσαν νανοπλαστικά και μικροπλαστικά στα δείγματα νερού, τα έβρασαν και στη συνέχεια τα φιλτράρισαν, προκειμένου να απομακρύνουν τα στερεά κατάλοιπα που σχηματίστηκαν. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η διαδικασία μπορεί να μειώσει σημαντικά την ποσότητα των πλαστικών σωματιδίων που παραμένουν στο νερό.
«Τα νανοπλαστικά και μικροπλαστικά (NMPs) στο νερό της βρύσης, τα οποία διαφεύγουν από τα κεντρικά συστήματα επεξεργασίας νερού, προκαλούν παγκόσμια ανησυχία, καθώς ενδέχεται να εγκυμονούν κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία», σημείωσαν οι ερευνητές στη μελέτη τους.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο συνδυασμός βρασμού και φιλτραρίσματος απομάκρυνε έως και το 90% των σωματιδίων, αν και η αποτελεσματικότητα της μεθόδου εξαρτήθηκε από τη σύσταση του νερού.
Γιατί ο βρασμός είναι πιο αποτελεσματικός στο σκληρό νερό
Η μέθοδος αποδείχθηκε αποτελεσματικότερη στα δείγματα σκληρού νερού. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι, όταν το νερό θερμαίνεται, σχηματίζονται άλατα, κυρίως ανθρακικό ασβέστιο, τα οποία μπορούν να παγιδεύσουν τα μικροσκοπικά πλαστικά σωματίδια.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, το ποσοστό απομάκρυνσης αυξήθηκε ανάλογα με τη συγκέντρωση ανθρακικού ασβεστίου στο νερό:
- 34% σε συγκέντρωση 80 mg/L.
- 84% σε συγκέντρωση 180 mg/L.
- 90% σε συγκέντρωση 300 mg/L.
Ακόμη και στο μαλακό νερό, όπου η περιεκτικότητα σε ανθρακικό ασβέστιο είναι χαμηλότερη, η διαδικασία απομάκρυνε περίπου το ένα τέταρτο των νανοπλαστικών και μικροπλαστικών.
Τα σωματίδια που εγκλωβίζονται στα άλατα μπορούν στη συνέχεια να απομακρυνθούν με ένα απλό φίλτρο. Οι ερευνητές αναφέρουν ως παράδειγμα ένα ανοξείδωτο μεταλλικό σουρωτήρι, όπως εκείνο που χρησιμοποιείται για το τσάι.
Για να ελέγξουν την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας σε πιο απαιτητικές συνθήκες, οι επιστήμονες πρόσθεσαν ακόμη μεγαλύτερες ποσότητες νανοπλαστικών στα δείγματα. Και σε αυτές τις δοκιμές, ο αριθμός των σωματιδίων μειώθηκε αποτελεσματικά.
Μια απλή πρακτική με προοπτικές, αλλά και ανάγκη για περισσότερη έρευνα
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι ο βρασμός του νερού θα μπορούσε να αποτελέσει μια πρακτική στρατηγική για τον περιορισμό της ανθρώπινης έκθεσης στα νανοπλαστικά και μικροπλαστικά μέσω του πόσιμου νερού.
«Η κατανάλωση βρασμένου νερού φαίνεται να αποτελεί μια εφαρμόσιμη μακροπρόθεσμη στρατηγική για τον περιορισμό της παγκόσμιας έκθεσης στα νανοπλαστικά και μικροπλαστικά. Ωστόσο, η κατανάλωση βρασμένου νερού θεωρείται συχνά τοπική παράδοση και η πρακτική αυτή είναι διαδεδομένη μόνο σε ορισμένες περιοχές», ανέφεραν οι επιστήμονες.
Ο Ζιμίν Γιου, βιοϊατρικός μηχανικός στο Ιατρικό Πανεπιστήμιο του Guangzhou, και οι συνεργάτες του υπογράμμισαν ότι η μέθοδος θα μπορούσε να περιορίσει την πρόσληψη πλαστικών σωματιδίων μέσω του πόσιμου νερού. Παράλληλα, τόνισαν την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα, ώστε να διερευνηθεί κατά πόσο ο βρασμός μπορεί να μειώσει την έκθεση του ανθρώπου σε συνθετικά υλικά και να συμβάλει στην αντιμετώπιση πιθανών επιπτώσεων στην υγεία.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι απαιτούνται περισσότερες μελέτες για να αποσαφηνιστούν τα οφέλη της πρακτικής και η σημασία της για την ανθρώπινη υγεία.
Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Environmental Science & Technology Letters.
