Η νεοεκλεγείσα, πρώτη γυναίκα πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Ηλείας στη μακρόχρονη ιστορία του, Μαρίνα Μπεβούδα, μιλά στην Πρωινή

Συνέντευξη στην Ηρώ Ρήγα

Μπροστά σε μια ιστορική αλλαγή και μια νέα εποχή, βρίσκεται ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηλείας, καθώς ο νομικός κόσμος της περιοχής, εξέλεξε για πρώτη φορά στην μακρόχρονη πορεία του ως πρόεδρο μια γυναίκα! Η έγκριτη και έμπειρη δικηγόρος Μαρίνα Μπεβούδα – και μέχρι πρότινος αντιπρόεδρος του Δ.Σ – απολαμβάνοντας την εμπιστοσύνη των συναδέλφων της, πέτυχε μια μεγάλη νίκη, αναλαμβάνοντας από την 1η του έτους, το “τιμόνι” του Δικηγορικού Συλλόγου Ηλείας. Μια εκλογή με συμβολική, αλλά και ουσιαστική σημασία που σηματοδοτεί αλλαγή σελίδας σε έναν από τους μακροβιότερους και με κοινωνικό πρόσημο επιστημονικούς συλλόγους του νομού, που ωστόσο η κορυφή του ήταν ως τώρα καθαρά ανδροκρατούμενη!

Η κα Μαρίνα Μπεβούδα στην πρώτη συνέντευξή της μετά την εκλογή της, μιλά στην «Πρωινή της Δευτέρας» για τις προκλήσεις του νέου της ρόλου και δίνει το στίγμα της σε ότι αφορά την διοίκηση του Δ.Σ.Η με ένα, επίσης, “δυνατό” Διοικητικό Συμβούλιο στο πλάι της.

Κα Μπεβούδα, είστε η πρώτη γυναίκα πρόεδρος στην μακρά ιστορία του Δικηγορικού Συλλόγου Ηλείας και θεωρώ ότι πράγματι αυτή είναι μια ιστορική στιγμή για τον νομικό κόσμο της περιοχής, αλλά και μια κατάκτηση για τον ρόλο της γυναίκας σε μια θέση υψηλής ευθύνης. Τι σηματοδοτεί για εσάς η εκλογή σας με βάση το σκεπτικό της ισότιμης συμμετοχής της γυναίκας σε ανάλογες καίριες θέσεις;

Οι γυναίκες πλειοψηφούν σε όλα τα νομικά επαγγέλματα. Στον χώρο της δικηγορίας μιλάμε για υπερδιπλάσιο αριθμό γυναικών-δικηγόρων. Τα αριθμητικά δεδομένα όμως δεν συμφωνούν με την πραγματική κατάσταση της θέσης των γυναικών σε αυτό τον πολύ ανταγωνιστικό χώρο. Δεν έχουμε, δυστυχώς, ξεπεράσει προκαταλήψεις και στερεότυπα. Οι υψηλότερες, διοικητικές, θέσεις καταλαμβάνονται συχνότερα και ευκολότερα από άνδρες. Απέχουμε ακόμα από το επιδιωκόμενο, να μετουσιωθεί η θεσμική ισότητα σε πραγματική ισότητα και μάλιστα σε κάθε πτυχή της κοινωνικής, επαγγελματικής και πολιτικής ζωής. Τηρουμένων των αναλογιών θα δεχθώ ότι η εκλογή μου έχει μία συμβολική σημασία. Δεν θα εστιάσω όμως μόνο σε αυτό. Θεωρώ άλλωστε ότι και αυτή η έμφαση στο φύλο πηγάζει από την παλαιά αντίληψη, ότι οι γυναίκες στην κορυφή είναι κάτι σπάνιο, η εξαίρεση του κανόνα. Θέλω να πιστεύω ότι δεν θα αργήσει η ώρα που το ζήτημα του φύλου δεν θα αποτελεί εμπόδιο για κανέναν προκειμένου να κατακτήσει ένα στόχο με βάση τις ικανότητές του και μόνο.

Θα θέλατε να μας δώσετε το στίγμα σας σε ό,τι αφορά τη διοίκηση και τη λειτουργία του Δ.Σ.Η. ως νέα Πρόεδρος με ένα νέο Διοικητικό Συμβούλιο στο πλευρό σας;

Η ανανέωση του Διοικητικού Συμβουλίου και μάλιστα με τη συμμετοχή σε αυτό πολλών συναδέλφων νεώτερης ηλικίας, απηχεί την ηλικιακή ανανέωση του Δικηγορικού μας Συλλόγου. Είμαι πολύ χαρούμενη για την συγκυρία αυτή, πρωτίστως γιατί πιστεύω ότι τα διοικητικά όργανα πρέπει να είναι αντιπροσωπευτικά.

Ελπίζω ότι οι νέοι συνάδελφοι θα συνεισφέρουν σε ιδέες και προτάσεις και προσβλέπω στη συνεργασία μαζί τους. Αποτελεί σαφή επιλογή μου, και σε αυτό θεωρώ ότι θα συμφωνήσει και το διοικητικό συμβούλιο, η διαρκής επικοινωνία με τους συναδέλφους, ώστε να εντοπίζουμε εγκαίρως και να παρεμβαίνουμε άμεσα στα ζητήματα που τους απασχολούν. Ούτως ή άλλως θεσμοθετημένος, ρόλος της Γενικής Συνέλευσης θα ενισχυθεί, αφού στο δικηγορικό σώμα πρέπει να απευθυνόμαστε συχνά, γιατί αυτό μας νομιμοποιεί και σε αυτό λογοδοτούμε για τη διοίκησή μας.

Αναλαμβάνετε ως πρόεδρος σε μια στιγμή όπου οι δικηγορικοί σύλλογοι υποβάλλονται σε αναπτυξιακές και θεσμικές πιέσεις από την ανάγκη επιτάχυνσης της απονομής της δικαιοσύνης. Πώς βλέπετε τις παρεμβάσεις που γίνονται;

Η χώρα μας κατακρίνεται συχνά για τους αργούς ρυθμούς εκδίκασης των υποθέσεων και συνακόλουθα έκδοσης δικαστικών αποφάσεων. Γίνονται διαχρονικά διάφορες προσπάθειες, με εύστοχες ή μη παρεμβάσεις, ώστε να αντιμετωπισθεί το πρόβλημα. Πρόσφατα, για παράδειγμα, έλαβε χώρα ένας ριζικός μετασχηματισμός με την ενοποίηση διαφόρων δικαστικών σχηματισμών και άλλες αλλαγές (βλ. κατάργηση Ειρηνοδικείων, αναπροσαρμογή υλικής αρμοδιότητας ποινικών δικαστηρίων), χωρίς να αντιμετωπισθούν δομικά ζητήματα, ιδίως ζητήματα υποδομών. Δύο απλά, αλλά χαρακτηριστικά παραδείγματα!

Εν μία νυκτί αναβαθμίσαμε τους υπηρετούντες στα Ειρηνοδικεία, προκειμένου να αυξήσουμε αριθμητικά τους διαθέσιμους δικαστές. Δεν διαθέτουμε όμως αρκετές αίθουσες για τις συνεδριάσεις, με αποτέλεσμα την ταλαιπωρία πολιτών και δικηγόρων. Μεταβάλαμε την αρμοδιότητα των ποινικών δικαστηρίων, ώστε να προβλέπονται, στην πλειοψηφία των περιπτώσεων μονοπρόσωπες συνθέσεις για την εκδίκαση των υποθέσεων. Πέραν της υπεραπλούστευσης που εγκυμονεί κινδύνους για την ασφάλεια δικαίου, καθόσον, κατ΄ εμέ, η κρίση από περισσότερους δικαστές είναι κατά κανόνα ασφαλέστερη, επιτύχαμε την επισυσσώρευση υποθέσεων ανά δικάσιμο, οι οποίες δεν προλαβαίνουν να εκδικασθούν, με αποτέλεσμα την καθυστέρηση αντί της επιτάχυνσης.
Θεωρώ ότι η πολιτεία αναζητά συχνά ανέξοδες λύσεις. Αντί να εξασφαλίσει υποδομές, επαρκές προσωπικό, διαρκή επιμόρφωση και αξιολόγηση των δικαστών, προσφεύγει σε πρόχειρες, ανεπεξέργαστες «λύσεις». Αυτός, όμως, που χρεώνεται τα λάθη είναι ο πολίτης. Το βέβαιο είναι ότι για την βραδύτητα στην απονομή της δικαιοσύνης δεν ευθύνονται οι δικηγόροι. Καλούμαστε κάθε φορά να προσαρμοσθούμε στα νέα δεδομένα, να τιθασεύσομε την πολυνομία και να εκπαιδευτούμε για να εφαρμόσουμε τις νέες τεχνολογίες. Θεωρώ ότι ανταποκρινόμαστε με θεαματικό τρόπο.

Τελικά, και με αυτά τα δεδομένα, η δικηγορία περνάει κρίση;

Δραστηριοποιούμαστε σε ένα πιεσμένο οικονομικό περιβάλλον με αποτέλεσμα και στον δικό μας επαγγελματικό κλάδο να τίθενται για πολλούς συναδέλφους ζητήματα εξασφάλισης ικανοποιητικού επιπέδου διαβίωσης, ενώ για άλλους, πιστεύω λιγότερους, τίθενται ζητήματα βιωσιμότητας.
Ο κλάδος μας δοκιμάζεται διαχρονικά, ιδίως όμως τα τελευταία χρόνια, από τις διαρκείς αυξήσεις του κόστους συμμετοχής στο επάγγελμα (αύξηση ασφαλιστικών εισφορών, άδικο φορολογικό σύστημα κ.λπ.).
Διανύουμε, εξάλλου, εποχές διαρκώς μεταβαλλόμενων συνθηκών, που απαιτούν προσαρμογές λ.χ. με τις τεχνολογικές εξελίξεις. Τίθενται σοβαρά ζητήματα πρακτικής, αλλά και ηθικής φύσης, όπως αυτά που αφορούν την χρήση της τεχνητής νοημοσύνης.
Πέραν αυτών, όμως, αντιμετωπίζουμε την διαρκή πρόκληση να παρακολουθήσουμε και να προσαρμοστούμε στις διαρκείς νομοθετικές μεταβολές. Βλέπουμε τις εκάστοτε κυβερνήσεις να νομοθετούν με ευκαιριακό τρόπο και να αλλάζουν βασικούς ουσιαστικούς και δικονομικούς κανόνες.
Όλα αυτά απαιτούν διαρκή ενημέρωση, εγρήγορση και επιμόρφωση.
Το δικηγορικό σώμα παρόλα αυτά είναι ανθεκτικό και ανταποκρίνεται στις προκλήσεις.

Στις πρώτες σας δηλώσεις, αμέσως μετά την εκλογή σας, είπατε ότι στόχος σας είναι ο ΔΣΗ να δείξει το κοινωνικό του πρόσωπο με στοχευμένες παρεμβάσεις. Ποιες θα μπορούσαν να είναι αυτές;

Ο δικηγόρος, όπως εύστοχα έχει ειπωθεί, είναι πρώτα από όλα συνήγορος. Αυτός που στέκεται δίπλα στον πολίτη όταν αδικείται, όταν διεκδικεί, όταν θίγονται τα ατομικά και κοινωνικά του δικαιώματα.
Σε συλλογικό επίπεδο οι δικηγορικοί σύλλογοι έχουν κορυφαία αποστολή, την υπεράσπιση του κράτους δικαίου.
Ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηλείας έχει επιδείξει σημαντικές παρεμβάσεις σε σπουδαία ζητήματα που αφορούν την κοινωνία. Oφείλουμε να συνεχίσουμε στην κατεύθυνση αυτή. Θα είμαστε παρόντες και παρεμβατικοί, ιδίως σε ζητήματα που αφορούν τους νέους, τα θύματα κακοποίησης, τους συνανθρώπους μας με προβλήματα και δυσκολίες, το περιβάλλον, την προστασία της οικογένειας, κ.λπ.
Για τα σχέδιά μας στους τομείς αυτούς, θα έχουμε την ευκαιρία να μιλήσουμε στο άμεσο μέλλον με πιο συγκεκριμένο τρόπο.

Ποια μπορεί να είναι τα προσωπικά στοιχήματα που θέτετε και θα επιδιώξετε μέσα στη θητεία σας να υλοποιήσετε;

Το κύριο μέλημά μου είναι να φανώ αντάξια των προσδοκιών των συναδέλφων μου που με επέλεξαν.
Είμαι βέβαιη ότι ο διάλογος που αναπτύχθηκε μεταξύ μας πριν από τις εκλογές θα συνεχισθεί, ώστε τόσο εγώ ως Πρόεδρος, όσο και το Διοικητικό Συμβούλιο να ασχοληθούμε με τα καθημερινά και ουσιαστικά ζητήματα που απασχολούν την άσκηση της δικηγορίας.
Αυτό, εξάλλου, που θεωρώ μεγάλη πρόκληση και το ιεραρχώ πολύ υψηλά ως προσωπικό στοίχημα, είναι να επαναπροσδιορίσουμε τον ρόλο μας στην κοινωνία.
Δεν με απασχολεί απλώς να καταφέρουμε, ως κλάδος, να επιβιώσουμε επαγγελματικά στις δύσκολες συγκυρίες, αλλά να επιτελέσουμε τον προορισμό μας και να προασπίσουμε το κράτος δικαίου, στο οποίο εμείς, ως υπερασπιστές των πολιτών, οφείλουμε να είμαστε αφοσιωμένοι. Η ισότιμη πρόσβαση στη δικαιοσύνη αποτελεί μέλημά μας, όπως άλλωστε και η εξασφάλιση δίκαιης δίκης.
Ο δικηγόρος όταν διαμαρτύρεται, όταν απέχει από τα καθήκοντά του για ζητήματα που αφορούν στη δικαιοσύνη, δεν ενεργεί συντεχνιακά. Αποβλέπει στην εξασφάλιση δίκαιης δίκης για τον εντολέα του. Αυτό δεν πρέπει η κοινωνία να το ξεχνά. Κι εμείς οφείλουμε να της το υπενθυμίζουμε με την συνολική μας στάση και κοινωνική συμπεριφορά.

Τι θα θέλατε να σας έχω ρωτήσει και δεν σας ρώτησα;

Ενδιαφέρουσα ερώτηση! Επανερχόμενη στην αρχή της συζήτησής μας σχετικά με την σημασία της εκλογής μου ως πρώτης γυναίκας Πρόεδρου του Δικηγορικού Συλλόγου Ηλείας, θα ήθελα να με είχατε ρωτήσει τι σημαίνει κατ΄ εμέ για τη θέση του Δ.Σ. στη σύγχρονη εποχή και τι ενδεχομένως σηματοδοτεί γενικότερα η επιλογή μου από τους συναδέλφους μου, αφού η εκλογή γυναίκας για τη θέση αυτή φαντάζει ακόμη και σήμερα μη αναμενόμενη.
Και αφού μου δίνεται η ευκαιρία, θα ήθελα να απαντήσω στην ερώτηση αυτή:
Είμαι περήφανη για την εκλογή μου, γιατί πέραν της προσωπικής επιβράβευσης για την μέχρι σήμερα πορεία μου στη διοίκηση, αποδεικνύει ότι ο Δικηγορικός Σύλλογος Ηλείας είναι προοδευτικός και ανατρεπτικός.
Οι συνάδελφοί μου απέδειξαν ότι δεν είμαστε τυχαία ο κορυφαίος επιστημονικός σύλλογος. Απέδειξαν ότι αξιολογούν και επιβραβεύουν την θετική στάση επαγγελματικής και κοινωνικής ζωής χωρίς επηρεασμούς και χωρίς προσκόλληση σε στερεότυπα.
Είμαι πραγματικά περήφανη για την εκλογή μου για αυτόν ακριβώς το λόγο.
Και για έναν ακόμα: Διαπιστώνω ότι η επιλογή αυτή έχει αναπάντεχα μεγάλη αποδοχή από την κοινωνία. Αυτό είναι επίσης μεγάλο κέρδος για όλους μας.