Δεν είναι πάντα το τι τρώμε το πρόβλημα, αλλά το πώς παρασκευάζεται – Τι προειδοποιούν οι ειδικοί για τα επεξεργασμένα λαχανικά
Πολλοί καταναλωτές επιλέγουν φυτικά σνακ πιστεύοντας ότι κάνουν αυτόματα καλό στην καρδιά τους. Όμως, σύμφωνα με ειδικούς στη διατροφή αυτή η αίσθηση ασφάλειας μπορεί να αποδειχθεί παραπλανητική. Ο λόγος δεν βρίσκεται στα ίδια τα λαχανικά, αλλά στις διαδικασίες επεξεργασίας που συχνά τα μετατρέπουν σε «διατροφικές παγίδες».
Η διατροφολόγος Lea Wetzell επισημαίνει ότι η έντονη επεξεργασία και το τηγάνισμα αλλοιώνουν πλήρως το διατροφικό προφίλ ενός τροφίμου. Έτσι, σνακ που προβάλλονται ως υγιεινά μπορεί τελικά να συμβάλλουν στην αύξηση της «κακής» χοληστερίνης (LDL) και να επιβαρύνουν σοβαρά το καρδιαγγειακό σύστημα.
Όταν το λαχανικό χάνει την αξία του
Τα λαχανικά στην φυσική τους μορφή είναι πλούσια σε φυτικές ίνες, βιταμίνες και αντιοξειδωτικά. Ωστόσο, όταν τηγανίζονται σε βαθύ λάδι ή μετατρέπονται σε υπερ-επεξεργασμένα προϊόντα, τα οφέλη αυτά σχεδόν εξαφανίζονται. Αντίθετα, προστίθενται κορεσμένα και οξειδωμένα λιπαρά, αλάτι και χημικά πρόσθετα.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η χρήση φθηνών σπορέλαιων, κυρίως σε έτοιμα σνακ και fast food. Όπως εξηγεί η Wetzell, τα λάδια αυτά συχνά επαναθερμαίνονται πολλές φορές, γεγονός που οδηγεί στη δημιουργία οξειδωμένων λιπιδίων, τα οποία συνδέονται με φλεγμονή και αυξημένο καρδιακό κίνδυνο.
Σύμφωνα με μελέτες που επικαλείται η ειδικός, η συχνή κατανάλωση τηγανητών τροφών σχετίζεται με έως και 28% αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρδιακών παθήσεων. Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τα προφανώς «ανθυγιεινά» τρόφιμα, αλλά και εκείνα που φέρουν ετικέτες όπως «φυτικό», «vegan» ή «healthy».
Τσιπς λαχανικών, μπάρες δημητριακών και άλλα συσκευασμένα προϊόντα μπορεί να περιέχουν μεγάλες ποσότητες αλατιού, ζάχαρης και επεξεργασμένων λιπαρών, ακυρώνοντας κάθε αρχικό διατροφικό πλεονέκτημα.
Η επιστροφή στη φυσική τροφή
Τα καλά νέα είναι ότι η λύση βρίσκεται στην απλότητα. Οι ανεπεξέργαστες φυτικές τροφές – φρούτα, λαχανικά, ξηροί καρποί και σπόροι – βοηθούν ενεργά στη ρύθμιση της χοληστερίνης. Οι φυτικές στερόλες που περιέχουν μπορούν να μειώσουν την LDL χοληστερόλη έως και 12% σε σύντομο χρονικό διάστημα, ενώ οι φυτικές ίνες περιορίζουν την απορρόφησή της από τον οργανισμό.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Vera, δημιουργού περιεχομένου στο TikTok, η οποία κατάφερε μέσα σε τέσσερις μήνες να μειώσει δραστικά την κακή της χοληστερόλη. Το «μυστικό» της δεν ήταν κάποια εξαντλητική δίαιτα, αλλά μικρές, σταθερές αλλαγές: περισσότερα φρούτα και λαχανικά, υγιεινά λιπαρά όπως αβοκάντο και σολομός, αντικατάσταση του βουτύρου με φυτικά έλαια καλύτερης ποιότητας και καθημερινή φυσική δραστηριότητα.
Ένα τρόφιμο δεν είναι υγιεινό μόνο επειδή έχει φυτική προέλευση. Η επεξεργασία, το λάδι και ο τρόπος μαγειρέματος καθορίζουν αν τελικά θα λειτουργήσει προστατευτικά ή επιβαρυντικά για την καρδιά. Όπως τονίζουν οι ειδικοί, όσο πιο κοντά στη φυσική του μορφή παραμένει ένα τρόφιμο, τόσο πιο ασφαλής και ωφέλιμη είναι η κατανάλωσή του.