Κυριαρχούν μάλλον μονότονα οι έννοιες «έρευνα» και «καινοτομία»
Η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (Κομισιόν) AgRI 2040 και Food 2040 αποτελεί το πλαίσιο που, πλην απροόπτου, θα κινηθεί η ευρωπαϊκή γεωργία μέχρι το 2040.
Αν και η Κομισιόν αναγνωρίζει στην εισαγωγή της ανακοίνωσής της την ιδιαίτερη σημασία της γεωργίας και του αγροδιατροφικού τομέα ο οποίος:
«Διασφαλίζει τη συνεχή παροχή επαρκών, οικονομικά προσιτών, ασφαλών, υγιεινών
και υψηλής ποιότητας τροφίμων για 450 εκατομμύρια Ευρωπαίους. Παράλληλα,
διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στον μετριασμό των απειλών που απορρέουν από
την κλιματική αλλαγή και στην προσαρμογή σε αυτές, υποστηρίζοντας ταυτόχρονα
τη βιώσιμη διαχείριση των φυσικών πόρων, μια κυκλική και βιώσιμη βιοοικονομία
και την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια.
Το 2023, η γεωργία και τα συστήματα τροφίμων της ΕΕ δημιούργησαν
προστιθέμενη αξία άνω του 1 τρισ. ευρώ και απασχόλησαν περίπου 30
εκατομμύρια άτομα (15% του συνόλου των θέσεων εργασίας στην ΕΕ [2]). Στα
στοιχεία αυτά περιλαμβάνονται 4,8 εκατομμύρια εργαζόμενοι σε 309.000
επιχειρήσεις του κλάδου τροφίμων και ποτών, ο οποίος αποτελεί τον μεγαλύτερο
μεταποιητικό κλάδο της ΕΕ [3], με κύκλο εργασιών 1,5 τρισ. ευρώ και προστιθέμενη
αξία 296 δισ. ευρώ. Ως ο μεγαλύτερος εξαγωγέας αγροδιατροφικών προϊόντων
παγκοσμίως, η ΕΕ κατέγραψε το 2025 εμπορικό πλεόνασμα αγροδιατροφικών
προϊόντων ύψους 50 δισ. ευρώ [4].
Οι αγροτικές περιοχές, στις οποίες κατοικεί το 25% του πληθυσμού της ΕΕ και οι
οποίες καλύπτουν περισσότερο από το 75% της επικράτειάς της, αποτελούν
βασικούς μοχλούς βιώσιμης ανάπτυξης και καινοτομίας [5]. Τα δάση και οι λοιπές
δασικές εκτάσεις καλύπτουν σχεδόν το 44% της επικράτειας της ΕΕ και είναι ζωτικής
σημασίας για την υγεία των Ευρωπαίων, τη βιοποικιλότητα, τα μέσα βιοπορισμού
στις αγροτικές περιοχές, την πολιτιστική κληρονομιά, την οικονομική ευημερία, τον
μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν, καθώς και για την
πρόληψη μελλοντικών περιβαλλοντικών και υγειονομικών κρίσεων»,
στις 32 σελίδες του κειμένου κυριαρχούν μάλλον μονότονα οι έννοιες «έρευνα» και «καινοτομία» μαζί με πολλές τεχνοκρατικές προσεγγίσεις σε σημείο που πολύ δύσκολα αναγνωρίζει κανείς κάποια θέση και κάποιο μέλλον για την ελληνική γεωργία, ακόμη και για ένα μεγάλο, ίσως το μεγαλύτερο, μέρος της ευρωπαϊκής παραδοσιακής γεωργίας.
