Συνέντευξη στην Δώρα Σορβατζιώτη

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Κοινωνικής Εργασίας στις 17 Μαρτίου πραγματοποιήθηκε συνάντηση Κοινωνικών Λειτουργών, στο αμφιθέατρο του Νοσοκομείου Ηλείας.

Η συνάντηση αυτή ήταν μια ιδιαίτερα σημαντική πρωτοβουλία της Κοινωνικής Υπηρεσίας του Γ.Ν.Π, Νοσηλευτική Μονάδα Πύργου. Πρόκειται για την δεύτερη ετήσια συνάντηση με τίτλο «Από την Επαγγελματική Εξουθένωση στην Ψυχολογική Ανθεκτικότητα: Συν-οικοδομώντας Ελπίδα και Αρμονία μέσα από το κάλεσμα «Harambee», μια λέξη που προέρχεται από την Ανατολική Αφρική και σημαίνει «τραβάμε όλοι μαζί» και αντιπροσωπεύει την κοινοτική αυτοβοήθεια, τη συνεργασία και την αλληλεγγύη.

Μέσα από τις αφηγήσεις που μοιράστηκαν, ακούστηκαν ιστορίες ζωής ανθρώπων που, παρά τις αντιξοότητες, βρήκαν ξανά την ελπίδα, στάθηκαν όρθιοι και κατάφεραν να ξαναχτίσουν τη ζωή τους με τη στήριξη των κοινωνικών υπηρεσιών της περιοχής μας. Ήρθαμε σε ουσιαστική επαφή με τους ανθρώπους που βρίσκονται στην «πρώτη γραμμή» κάθε ανθρώπινης δυσκολίας, εκείνους που, συχνά αθόρυβα και αόρατα, δίνουν καθημερινά έναν αγώνα με επιστημονική γνώση, επαγγελματισμό, αλλά και βαθιά ανθρωπιά, ψυχή και συναίσθημα. Μια συνάντηση που ανέδειξε πως, πίσω από κάθε παρέμβαση, υπάρχει μια κοινότητα επαγγελματιών που δεν παύει να παλεύει για την αξιοπρέπεια, την υποστήριξη και την ελπίδα του συνανθρώπου μας. Άρα και τη δική μας ελπίδα… Όσοι κοινωνικοί λειτουργοί είχαμε την ευκαιρία να παρευρεθούμε, αποχωρήσαμε βαθιά ενδυναμωμένοι και εμπνευσμένοι.

Στα πλαίσια αυτής της συνάντησης συνομιλήσαμε με την Κοινωνική Υπηρεσία του Γενικού Νοσοκομείου Ηλείας, Νοσηλευτική Μονάδα Πύργου, και πιο συγκεκριμένα τις κοινωνικές λειτουργούς που την απαρτίζουν και είχαν την πρωτοβουλία της διοργάνωσης, Αντωνοπούλου Λουΐζα, Προϊσταμένη της Κοινωνικής Υπηρεσίας, την Αναστασία Γκιοργκίνη και τη Γεωργία Μαργαρίτη.

-Ήταν μια σημαντική συνάντηση που ένωσε κοινωνικούς λειτουργούς απο Κοινωνικές Υπηρεσίες στην Ηλεία. Μιλήστε μας για την πρωτοβουλία αυτής της συνάντησης, ποιός ήταν ο στόχος;

Η πρωτοβουλία αυτή γεννήθηκε από την ανάγκη μας να βρεθούμε ξανά, όχι μόνο ως συνάδελφοι, αλλά ως μια ενιαία κοινότητα. Ο στόχος ήταν διττός:

  • Η ενδυνάμωση των επαγγελματιών: Η κοινωνική εργασία είναι ένα επάγγελμα με υψηλό φορτίο συναισθηματικής κόπωσης. Θέλαμε να μετατρέψουμε την «εξουθένωση» σε «ανθεκτικότητα».
  • Η δικτύωση: Για να βοηθήσουμε αποτελεσματικά έναν πολίτη, πρέπει οι υπηρεσίες (Νοσοκομείο, Δήμοι, Πρόνοια) να επικοινωνούν. Το «Harambee» είναι η υπενθύμιση ότι κανείς δεν μπορεί να προσφέρει ελπίδα μόνος του.

-Σε μια εποχή που η κοινωνία δοκιμάζεται διαρκώς από κοινωνικά προβλήματα και κρίσεις, ποιος είναι ο ρόλος του κοινωνικού λειτουργού μέσα στο νοσοκομείο;

Σε περιόδους κρίσης, το νοσοκομείο δεν είναι μόνο ένας χώρος ιατρικής φροντίδας, αλλά και ένα κοινωνικό καταφύγιο. Ο ρόλος μας είναι να γεφυρώνουμε το χάσμα μεταξύ της ασθένειας και της κοινωνικής πραγματικότητας του ασθενή.

Δεν θεραπεύουμε την ασθένεια, αλλά φροντίζουμε τον άνθρωπο που νοσεί, προσπαθώντας να διασφαλίσουμε ότι μετά το εξιτήριο θα έχει ένα υποστηρικτικό περιβάλλον στο σπίτι του.

-Ποια άτομα μπορούν να απευθυνθούν στην Κοινωνική Υπηρεσία του νοσοκομείου και πως μπορούν να υποστηριχθούν από τον/την κοινωνικό/η λειτουργό λαμβάνοντας δωρεάν υπηρεσίες;

Οι υπηρεσίες μας παρέχονται σε κάθε πολίτη που εισέρχεται στο νοσοκομείο. Συγκεκριμένα υποστηρίζουμε:

1. Ασθενείς με Χρόνια ή Ανίατα Νοσήματα (π.χ. νεφροπαθείς, καρδιοπαθείς, καρκινοπαθείς).

2. Ευάλωτες και Περιθωριοποιημένες Ομάδες

Ασθενείς που στερούνται υποστηρικτικού δικτύου ή πόρων.

  • Άστεγοι
  • Ανασφάλιστοι & Άποροι
  • Μετανάστες & Πρόσφυγες

3. Θύματα Κακοποίησης και Βίας

  • Ενδοοικογενειακή Βία
  • Κακοποίηση Ανηλίκων
  • Κακοποίηση Ηλικιωμένων

4. Ασθενείς με Προβλήματα Ψυχικής Υγείας και Εξαρτήσεις

5. Ηλικιωμένοι και Άτομα με Αναπηρία (ΑμεΑ)

Ο κοινωνικός λειτουργός αναλαμβάνει το ρόλο του διαμεσολαβητή και συνδέει τον ασθενή αλλά και τους συγγενείς του με υπηρεσίες του νοσοκομείου ή του Δήμου ή της Περιφέρειας ή της ευρύτερης κοινότητας για υποστήριξη. Είναι ο επαγγελματίας που θα γίνει η γέφυρα του ασθενή με προνοιακά ιδρύματα, ξενώνες, πρεσβείες, άλλα νοσηλευτικά ιδρύματα, υπηρεσίες των Δήμων, της Περιφέρειας και ΜΚΟ. Επίσης, αναλαμβάνει να ενημερώσει τον εισαγγελέα σε περιπτώσεις εγκατάλειψης ή βίας. Τέλος, προσφέρει συμβουλευτική και ψυχοκοινωνική στήριξη ασθενούς και συγγενών καθοδηγώντας τους στα πρώτα πρακτικά και συναισθηματικά βήματα που προκύπτουν από την τρέχουσα νοσηλεία.

-Ποιες είναι οι καθημερινές προκλήσεις /δυσκολίες που αντιμετωπίζετε ως επαγγελματίας κοινωνική λειτουργός;

Οι μεγαλύτερες προκλήσεις είναι η διαμεσολάβηση και η διαχείριση των περιορισμένων πόρων απέναντι σε ολοένα αυξανόμενες ανάγκες. Ως κοινωνικοί λειτουργοί στο νοσοκομείο, καλούμαστε καθημερινά να γίνουμε ο “μηχανισμός” που λείπει. Να γίνουμε αρχιτέκτονες του τίποτα, χτίζοντας γέφυρες εκεί που δεν υπάρχουν υλικά.

Ο κύριος ρόλος ενός κοινωνικού λειτουργού στο νοσοκομείο είναι η διαμεσολάβηση. Όταν αναλαμβάνεις τον ρόλο του διαμεσολαβητή στο νοσοκομείο, ουσιαστικά τοποθετείσαι στην «καυτή ζώνη» ανάμεσα σε διαφορετικά μέτωπα. Δεν είσαι απλώς ένας επαγγελματίας· είσαι ο κυματοθραύστης των εντάσεων όλων των εμπλεκομένων. Ο ρόλος του διαμεσολαβητή στο νοσοκομείο είναι συχνά ο ρόλος του μοναχικού στρατιώτη σε μια γέφυρα που καταρρέει. Δεχόμαστε πυρά από παντού: από τους γιατρούς και τους νοσηλευτές γιατί έχει ολοκληρωθεί η νοσηλεία και εκκρεμεί το εξιτήριο, από τους συγγενείς που πονούν, από το κράτος που κωλυσιεργεί. Η διαμεσολάβηση δεν είναι απλώς μια τεχνική, είναι μια συναισθηματική ακροβασία.

Ερχόμαστε αντιμέτωποι με:

  • Την έλλειψη δομών φροντίδας για ηλικιωμένους, για παιδιά, για ασθενείς με χρόνια νοσήματα και την έλλειψη μονάδων ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης.
  • Τη γραφειοκρατία που καθυστερεί την άμεση ανακούφιση του ασθενή.
  • Το ηθικό βάρος της λήψης αποφάσεων για ανθρώπους που βρίσκονται σε απόγνωση.
  • Την παντελή έλλειψη πρωτοκόλλων και διαδικασιών για τη διαχείριση περιπτώσεων από την πολιτεία καθιστώντας το ρόλο μας δύσκολο και επιρρεπή σε λάθη με νομικές προεκτάσεις.

-Ποιος είναι ο απολογισμός της φετινής εκδήλωσης και τι κρατάτε ως σημαντικότερο από αυτή τη συνάντηση των κοινωνικών λειτουργών της Ηλείας;

Ο φετινός απολογισμός είναι η συλλογική δέσμευση. Καταλάβαμε ότι η «ψυχολογική ανθεκτικότητα» δεν είναι ατομική υπόθεση, αλλά συλλογική κατάκτηση. Φύγαμε από το αμφιθέατρο με την πεποίθηση ότι, παρά τις ελλείψεις, η αλληλεγγύη μεταξύ των κοινωνικών λειτουργών της Ηλείας είναι το ισχυρότερο εργαλείο που διαθέτουμε για να οικοδομήσουμε την αρμονία που υποσχεθήκαμε. Γιατί καμία αλλαγή δε γίνεται από έναν άνθρωπο μόνο. Γίνεται από μία κοινότητα. Και πιστεύουμε ότι από αυτή τη συνάντηση φύγαμε οι κοινωνικοί λειτουργοί ενωμένοι, σα μία κοινότητα. Όλοι… το βάρος μοιράζεται… μαζί … η δύναμη πολλαπλασιάζεται…μπορούμε… η ελπίδα μεγαλώνει! Όλοι μαζί μπορούμε! Harambee