Δεν είναι πάντα η δουλειά, ούτε οι υποχρεώσεις. Είναι ο τρόπος που ζούμε ανάμεσα σε αυτά
Πολλοί άνθρωποι σήμερα νιώθουν κουρασμένοι χωρίς να μπορούν να εξηγήσουν γιατί. Δεν δουλεύουν απαραίτητα περισσότερο από παλιότερα, δεν έχουν πάντα πιο βαριά καθημερινότητα και όμως αισθάνονται εξαντλημένοι.
Η κούραση αυτή δεν μοιάζει με σωματική κόπωση. Είναι πιο διάχυτη, πιο μόνιμη και πιο δύσκολα μετρήσιμη.
Η κούραση δεν προέρχεται μόνο από το τι κάνουμε
Έχουμε συνηθίσει να συνδέουμε την κούραση με την ένταση της ζωής: πολλές ώρες δουλειάς, ευθύνες, υποχρεώσεις.
Όμως για πολλούς ανθρώπους σήμερα, το βάρος δεν βρίσκεται τόσο σε αυτά, όσο στο πώς είναι δομημένη η καθημερινότητα ανάμεσα στις δραστηριότητες.
Η μέρα δεν έχει απαραίτητα περισσότερα πράγματα. Έχει λιγότερες παύσεις.
Η συνεχής εγρήγορση κουράζει περισσότερο από την προσπάθεια
Ο εγκέφαλος λειτουργεί πλέον σε κατάσταση μόνιμης ετοιμότητας. Ειδοποιήσεις, μηνύματα, πληροφορίες, μικρές αποφάσεις που πρέπει να ληφθούν συνεχώς.
Δεν υπάρχει σαφής διαχωρισμός ανάμεσα στο «κάνω κάτι» και στο «δεν κάνω τίποτα».
Ακόμα και στις στιγμές που θεωρητικά ξεκουραζόμαστε, το μυαλό παραμένει ενεργό. Και το χειρότερο ίσως κολλημένο σε ειδοποιήσεις.
Η κόπωση της προσοχής
Δεν κουραζόμαστε επειδή κάνουμε δύσκολα πράγματα. Κουραζόμαστε επειδή αλλάζουμε συνεχώς εστίαση. Από τη δουλειά στο μήνυμα.
Από το μήνυμα στην είδηση. Από την είδηση σε κάτι άλλο. Αυτή η διαρκής εναλλαγή δεν αφήνει τον εγκέφαλο να βυθιστεί σε κάτι ενιαίο.
Το αποτέλεσμα είναι μια αίσθηση διάσπασης και εσωτερικής έντασης.
Γιατί η ξεκούραση… δεν ξεκουράζει
Πολλοί παρατηρούν ότι ακόμα και μετά από ελεύθερο χρόνο ή Σαββατοκύριακο δεν αισθάνονται ανανεωμένοι.
Αυτό συμβαίνει γιατί η ξεκούραση έχει γεμίσει κι αυτή με ερεθίσματα. Αντί να αδειάζει, απλώς αλλάζει μορφή.
Δεν ξεκουράζεσαι όταν απλώς σταματάς να δουλεύεις. Ξεκουράζεσαι όταν σταματάς να επεξεργάζεσαι συνεχώς πληροφορίες.
Η αίσθηση ότι «πάντα κάτι εκκρεμεί»
Ακόμα και όταν όλα είναι υπό έλεγχο, υπάρχει μια μόνιμη αίσθηση ότι κάτι περιμένει: ένα μήνυμα που δεν απαντήθηκε, μια ειδοποίηση που ήρθε, κάτι που πρέπει να θυμηθούμε.
Αυτή η αίσθηση εκκρεμότητας δημιουργεί ψυχική κόπωση ανεξάρτητα από το αν κάνουμε πολλά ή λίγα.
Η ζωή δεν είναι πιο βαριά. Είναι πιο ανοιχτή σε εκκρεμότητες.
Δεν είναι αδυναμία — είναι συνθήκη
Η κούραση αυτή δεν σημαίνει ότι «δεν αντέχουμε». Σημαίνει ότι ζούμε σε ένα περιβάλλον που ζητά συνεχώς προσοχή, χωρίς να προσφέρει επαρκή αποφόρτιση. Δεν είναι προσωπικό πρόβλημα, αλλά δομικό χαρακτηριστικό της εποχής.
Και γι’ αυτό τη νιώθουν τόσοι πολλοί ταυτόχρονα.
Τι αλλάζει όταν το καταλάβουμε
Όταν κατανοούμε ότι η κούραση δεν οφείλεται μόνο σε υπερβολική προσπάθεια, αλλά και σε διαρκή εγρήγορση, αλλάζει και ο τρόπος που την αντιμετωπίζουμε. Δεν ψάχνουμε μόνο να «κάνουμε λιγότερα», αλλά να δημιουργήσουμε στιγμές πραγματικής παύσης.
Αυτό από μόνο του μειώνει την ένταση.
Δεν είμαστε πιο κουρασμένοι επειδή η ζωή μας είναι αντικειμενικά πιο δύσκολη. Είμαστε πιο κουρασμένοι επειδή σπάνια σταματάμε πραγματικά. Και όσο η καθημερινότητα παραμένει γεμάτη μικρά, συνεχή ερεθίσματα, η κόπωση θα μοιάζει δυσανάλογη με όσα κάνουμε.
