Το πρόγραμμα «Εξοικονομώ» είχε ως στόχο να παρέχει στους πολίτες τη δυνατότητα ενεργειακής αναβάθμισης των κατοικιών τους με επιστημονικά τεκμηριωμένο και διαφανή τρόπο. Οι κυβερνητικές επιλογές, όμως, ναρκοθετούν και αυτή τη σημαντική δράση, γεγονός που επισημαίνουν με κοινοβουλευτική ερώτησή τους, Βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, μεταξύ των οποίων ο Διονύσης Καλαματιανός.
Σύμφωνα με πρόσφατες ανακοινώσεις του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το νέο πρόγραμμα «Εξοικονομώ», το οποίο αναμένεται να ξεκινήσει το 2026, θα υλοποιηθεί με διαφορετικό τρόπο. Ειδικότερα, σχεδιάζεται η αναμόρφωση του υπάρχοντος συστήματος, με την ενεργή συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα και συγκεκριμένα των παρόχων ηλεκτρικής ενέργειας, οι οποίοι θα έχουν άμεση εμπλοκή στην εφαρμογή των παρεμβάσεων ενεργειακής αναβάθμισης. Περαιτέρω, θα δίνεται η δυνατότητα συνδυασμού της παροχής εξειδικευμένων υπηρεσιών με την πώληση του απαραίτητου εξοπλισμού, ακόμη και μέσω μεγάλων αλυσίδων ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών.
Όμως, οι πάροχοι ενέργειας δεν διαθέτουν καμία επιστημονική ή τεχνική επάρκεια για τη διαχείριση έργων ενεργειακής αναβάθμισης, σε αντίθεση με τους επιστημονικά καταρτισμένους μηχανικούς που αποκλείονται από το πρόγραμμα. Παράλληλα, δημιουργείται σαφής σύγκρουση συμφερόντων, αφού οι πάροχοι ενέργειας αναλαμβάνουν ταυτόχρονα ρόλο αξιολογητή, προμηθευτή και εκτελεστή των έργων. Με λίγα λόγια, ένα πρόγραμμα που βασιζόταν σε αυστηρές προδιαγραφές, ελέγχους και μελέτες ενεργειακής αποδοτικότητας, μετατρέπεται από εργαλείο επιστημονικής πολιτικής για την ενεργειακή εξοικονόμηση, σε πεδίο αδιαφάνειας και άσκησης εταιρικής κερδοφορίας από μεγάλες επιχειρήσεις. Είναι σαφές, λοιπόν, ότι η υποβάθμιση του ρόλου και η εξαίρεση των ανεξάρτητων μηχανικών και των μικρομεσαίων επαγγελματιών του τεχνικού κλάδου από το «Εξοικονομώ» αλλοιώνει τον χαρακτήρα της συγκεκριμένης δράσης.
Προφανώς, όλα τα παραπάνω ενισχύουν τις πιθανότητες για αθέμιτες πρακτικές και διαβλητές διαδικασίες, και είναι ενάντια στο συμφέρον των δυνητικά ωφελούμενων του προγράμματος.
Επομένως, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας οφείλει να απαντήσει αν προτίθεται να προβεί σε ενέργειες που θα διασφαλίζουν ότι το πρόγραμμα «Εξοικονομώ» του 2026 δεν θα εκχωρηθεί σε παρόχους ενέργειας και ότι δεν θα παραμεριστεί το έργο των μηχανικών και των τεχνικών επαγγελματιών. Παράλληλα, οφείλει να ενημερώσει για τους τρόπους με τους οποίους σκοπεύει να διασφαλίσει την ουσιαστική, επιστημονικά τεκμηριωμένη συμμετοχή των μηχανικών στη διαδικασία σχεδιασμού και υλοποίησης του προγράμματος, όπως συνέβαινε σε προηγούμενους κύκλους, με διαφάνεια, αξιοκρατία και τεχνική επάρκεια.
