.
Υπάρχει μια παλιά Ελληνική φράση που δυστυχώς εξακολουθεί να περιγράφει μια πραγματικότητα: «Ό,τι δηλώσεις είσαι».
Μόνο που στον 21ο αιώνα αυτή η λογική δεν είναι γραφικότητα. Είναι πρόβλημα.
Κάποιος σπουδάζει χρόνια για να γίνει οικονομολόγος, πολιτικός μηχανικός, δικηγόρος, γιατρός ή λογιστής. Αποκτά πτυχίο, επαγγελματικά δικαιώματα, πιστοποιήσεις, υπόκειται σε κανόνες δεοντολογίας και αναλαμβάνει ευθύνη.
Και την ίδια στιγμή υπάρχει η άλλη Ελλάδα:
«Φτιάξε μια εταιρεία και βλέπουμε».
Ας είμαστε ξεκάθαροι. Δεν είναι πρόβλημα να ιδρύσει κάποιος εταιρεία χωρίς να είναι ο ίδιος οικονομολόγος, πολιτικός μηχανικός ή άλλος επιστήμονας. Η επιχειρηματικότητα πρέπει να είναι ελεύθερη.
Το πρόβλημα αρχίζει όταν η εταιρεία χρησιμοποιείται ως όχημα για να παρέχονται υπηρεσίες που απαιτούν συγκεκριμένα επαγγελματικά προσόντα, χωρίς να υπάρχει η απαιτούμενη επαγγελματική ιδιότητα και ευθύνη.
Η εταιρεία δεν είναι πτυχίο. Η εταιρική επωνυμία δεν είναι επαγγελματική άδεια.
Το οικονομικό επάγγελμα είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Στον χώρο των οικονομικών επαγγελμάτων υπάρχει ήδη θεσμικό πλαίσιο. Το οικονομολογικό επάγγελμα είναι κατοχυρωμένο και συνδέεται με συγκεκριμένες προϋποθέσεις άσκησης.
Ακόμη πιο σαφές είναι το πλαίσιο για τον λογιστή&φοροτεχνικό, όπου απαιτούνται συγκεκριμένα προσόντα και επαγγελματική διαδικασία.
Άρα το ερώτημα δεν είναι ποιος είναι ο μέτοχος μιας εταιρείας.
Το πραγματικό ερώτημα είναι:
Ποιος παρέχει την υπηρεσία; Ποιος υπογράφει; Ποιος διαθέτει τα απαιτούμενα προσόντα; Και ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη;
Αυτά πρέπει να ελέγχονται.
Και το ίδιο ζήτημα αφορά πολλές άλλες επαγγελματικές δραστηριότητες.
Εδώ βρίσκεται η πολιτική ευθύνη
Το μεγαλύτερο πρόβλημα δεν είναι μόνο όσοι προσπαθούν να εκμεταλλευθούν τα κενά. Είναι το κράτος που αφήνει τα κενά να υπάρχουν.
Δεν μπορεί να ζητά από τον έναν επαγγελματία να τηρεί κάθε κανόνα και την ίδια στιγμή να επιτρέπει στον άλλον να κινείται σε γκρίζες ζώνες.
Δεν μπορεί ο συνεπής επαγγελματίας να πληρώνει το κόστος της εκπαίδευσης, της πιστοποίησης και της επαγγελματικής ευθύνης και κάποιος άλλος να τον ανταγωνίζεται παρακάμπτοντας τις ίδιες προϋποθέσεις.
Αυτό δεν είναι υγιής ανταγωνισμός. Είναι στρέβλωση της αγοράς.
Η Πολιτεία πρέπει να ξεκαθαρίσει ποια επαγγελματική δραστηριότητα απαιτεί συγκεκριμένα προσόντα, ποιος έχει δικαίωμα να την παρέχει και ποιος φέρει την ευθύνη.
Να ελέγξει τις περιπτώσεις όπου εταιρικά σχήματα χρησιμοποιούνται για την παράκαμψη επαγγελματικών προϋποθέσεων.
Και όπου υπάρχει πραγματική παραβίαση, να υπάρχουν συνέπειες.
Γιατί στο τέλος το ζήτημα δεν αφορά μόνο τους επαγγελματίες.
Αφορά τον πολίτη που πληρώνει για μια υπηρεσία και δικαιούται να γνωρίζει ότι απέναντί του βρίσκεται άνθρωπος με πραγματική γνώση, επάρκεια και ευθύνη.
Ας τελειώνουμε λοιπόν με το «ό,τι δηλώσεις είσαι».
Το πτυχίο δεν μπορεί να είναι διακοσμητικό.
Η επιστημονική γνώση δεν μπορεί να είναι προαιρετική.
Η επαγγελματική ευθύνη δεν μπορεί να είναι ανώνυμη.
Η Ελλάδα του «ό,τι δηλώσεις είσαι» πρέπει επιτέλους να τελειώσει.
Και η Πολιτεία πρέπει να αποφασίσει αν θα συνεχίσει να κοιτάζει από την εξέδρα ή αν θα εφαρμόσει, επιτέλους, τους κανόνες που η ίδια έχει θεσπίσει.
**Ο Φώτης Αλεξόπουλος είναι Οικονομολόγος/ Μέλος του Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδος /Μέλος του Διοικητικού Επιμελητηρίου Ελλάδος