Το να βρίσκεσαι σε δωμάτιο με 29 βαθμούς και να μην νιώθεις την ανάγκη να ανοίξεις το κλιματιστικό ακούγεται αδύνατο.
Ωστόσο, μελέτες αναφέρουν ότι η κυκλοφορία του αέρα μπορεί να αλλάξει σημαντικά τον τρόπο που το σώμα αντιλαμβάνεται τη ζέστη. Συγκεκριμένα, έρευνες που δημοσιεύθηκαν στο The Lancet Planetary Health το 2022 έδειξαν ότι η χρήση ανεμιστήρων σε εσωτερικούς χώρους επιτρέπει την αύξηση της θερμοκρασίας που θεωρείται άνετη κατά 3 έως 4 βαθμούς, χωρίς να μειώνεται η αίσθηση ευεξίας. Αυτό σημαίνει ότι ένας χώρος μπορεί να είναι ευχάριστος με αερισμό στους 28 ή 30 βαθμούς, ενώ με κλιματισμό συνήθως θα έπρεπε να μειωθεί η θερμοκρασία στους περίπου 25 βαθμούς.
Ανεμιστήρας οροφής ή κλιματιστικό;
Η διαφορά στην κατανάλωση ενέργειας μεταξύ των δύο συσκευών είναι εντυπωσιακή. Σύμφωνα με ανάλυση της Faro Barcelona, ένας ανεμιστήρας οροφής που λειτουργεί 800 ώρες τον χρόνο καταναλώνει περίπου 10,4 kWh, ενώ ένα αντίστοιχο κλιματιστικό φτάνει τα 392 kWh, δηλαδή έως και 38 φορές περισσότερο.
«Οι ανεμιστήρες οροφής είναι οι πιο άνετοι και αποτελεσματικοί για καθημερινή χρήση, επειδή διανέμουν καλύτερα τον αέρα και δεν καταλαμβάνουν πολύ χώρο», τονίζει στην La Vanguardia ο μηχανικός Daniel Beguería.
Αντίστοιχη είναι και η διαφορά στις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα. Μελέτη της Faro Barcelona έδειξε ότι ένας ανεμιστήρας οροφής μπορεί να εκπέμπει περίπου 4 κιλά ισοδύναμου CO₂ ετησίως έναντι 122 κιλών για το κλιματιστικό.
«Ένας ανεμιστήρας καταναλώνει πολύ λίγο σε σύγκριση με ένα κλιματιστικό. Ακόμα και όταν συνδυάζεται με κλιματισμό, βοηθά στη μείωση της κατανάλωσης, επειδή μπορείτε να αυξήσετε τη θερμοκρασία κατά μερικούς βαθμούς και να αισθάνεστε ακόμα άνετα», τονίζει ο Beguería και σημειώνει ότι πολλοί άνθρωποι θεωρούν πιο ευχάριστο έναν ανεμιστήρα επειδή «δημιουργεί μια πιο φυσική αίσθηση» και «δεν ξηραίνει τον αέρα τόσο πολύ» όσο ένα κλιματιστικό που λειτουργεί για πολλές ώρες.
Πότε ο ανεμιστήρας δεν είναι αρκετός
Ο ανεμιστήρας βελτιώνει την αίσθηση θερμοκρασίας, αλλά δεν μειώνει την πραγματική θερμοκρασία του δωματίου. Μπορεί να είναι επαρκής σε ένα σπίτι καλά προστατευμένο από τον ήλιο, σε μέτριες θερμοκρασίες, που αερίζεται τα βράδια, αλλά υστερεί όταν η ζέστη διαρκεί για μέρες, η υγρασία είναι υψηλή ή η εσωτερική θερμοκρασία είναι ήδη πολύ αυξημένη.
Σε συνθήκες καύσωνα ή σε κακά μονωμένα σπίτια, το κλιματιστικό εξακολουθεί να έχει σαφές πλεονέκτημα.
Ο συνδυασμός η λύση
Η πιο πρακτική λύση σε πολλά σπίτια είναι ο συνδυασμός και των δύο συστημάτων. Σύμφωνα με τη μελέτη, η ταυτόχρονη χρήση ανεμιστήρα και κλιματιστικού μπορεί να μειώσει την ενεργειακή κατανάλωση από 17% έως 73%, ανάλογα με τις συνθήκες.
Όπως σημειώνει ο Beguería όμως, ένα συχνό λάθος είναι η ρύθμιση του κλιματιστικού σε πολύ χαμηλή θερμοκρασία με σκοπό να κρυώσει γρήγορα το σπίτι, κάτι που έχει ως αποτέλεσμα να αυξάνεται η κατανάλωση χωρίς να βελτιώνεται η άνεση.
Τέλος, πριν από οποιαδήποτε αγορά συσκευής, συνιστά να εξεταστεί πρώτα η ίδια η κατοικία: αν έχει μόνωση, καλές κουρτίνες, περσίδες, ηλιακή προστασία και τα βράδια είναι δυνατόν να ανοίγουν όλα τα παράθυρα. Με αυτά τα μικρά βήματα μπορεί να αλλάξουν δραματικά οι συνθήκες σε ένα σπίτι.
