Την ύπαρξη πιθανού λιμένα κοντά στον Κλαδέο εντοπίζει διεπιστημονική έρευνα
Ρεπορτάζ Πρωινή
Πριν από τρία χρόνια δημοσιεύτηκε διεπιστημονική έρευνα που αποτύπωνε γεω-αρχαιολογικές ενδείξεις για την ύπαρξη λίμνης που ξεκινούσε από τη λεκάνη των Μακρισίων με την Αρχαία Ολυμπία στη βορειοανατολική όχθη και υπήρξε από το 8.000 π.Χ. μέχρι τουλάχιστον τον 1ον αιώνα μ.Χ.
Σε συνέχεια αυτής της έρευνας, την οποία συνυπογράφει και η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Ηλείας, Ερωφίλη-Ίρις Κόλια, ακολούθησε μία ακόμα επιστημονική δημοσίευση το 2025, η οποία κάνει λόγο για πιθανή λιμενική εγκατάσταση νότια του αρχαίου χώρου.
Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη έρευνα, την οποία υπογράφουν δεκαεπτά επιστήμονες από όλο το φάσμα της Επιστήμης, μεταξύ αυτών και η κ.Κόλια εκ νέου, έχει εντοπιστεί κτιριακή δομή που ενδεχομένως συνέδεε τη Λίμνη με τον αρχαιολογικό χώρο και καθιστούσε τη λίμνη ως πλωτή οδό προς τον αρχαιολογικό χώρο και ίσως χρησίμευε για την απομάκρυνση οικοδομικών υλικών και κάθε είδους αγαθών και για την προμήθεια τροφίμων στους επισκέπτες του χώρου λατρείας.
Oι διαστάσεις της λιμενικής εγκατάστασης ήταν 100×80 μ. και η εξωτερική ορθογώνια δομή της φαίνεται να ευθυγραμμίζεται με τον προσανατολισμό άλλων κτιρίων της αρχαίας Ολυμπίας, όπως το Λεωνιδαίο και οι Νοτιοδυτικές Θέρμες. Το κτίριο σταμάτησε να χρησιμοποιείται λίγο μετά το 434–567 μ.Χ., πιθανότατα λόγω καταστροφικών σεισμών που έπληξαν την Ολυμπία το 521/551 μ.Χ. Οι κατολισθήσεις που προκλήθηκαν από σεισμούς στην κοιλάδα του ποταμού Κλαδέου, θεωρείται ότι έφραξαν προσωρινές λίμνες, τα φράγματα των οποίων στη συνέχεια έσπασαν και προκάλεσαν πλημμύρες, με αποτέλεσμα να καλυφθεί ο χώρος λατρείας και το πιθανό λιμάνι. «Αυτή είναι ακριβώς η εποχή που σταμάτησε η οικιστική δραστηριότητα στον χώρο της λατρείας της Ολυμπίας, με βάση αρχαιολογικά στοιχεία», επισημαίνεται χαρακτηριστικά.
Ένα ακόμα σημαντικό στοιχείο στο λιμάνι είναι ο ισχυρός ευτροφισμός και η μόλυνση με βαρέα μέταλλα, που δείχνει ότι η λίμνη -εκτός από πλωτή οδός- μπορεί να χρησίμευε για την απομάκρυνση οικοδομικών υλικών ή άλλων αγαθών, την αποβίβαση ζώων και τη σφαγή τους, καθώς και για την προμήθεια τροφίμων στους επισκέπτες του λατρευτικού χώρου.
Ωστόσο, υπάρχει και ένας ισχυρός αστερίσκος, η έλλειψη οποιασδήποτε αναφοράς λιμανιού σε γνωστό γραπτό αρχείο. «Παρά τα γεωαρχαιολογικά στοιχεία (…) που υποδηλώνουν ότι η πρόσφατα εντοπισμένη κτιριακή δομή μπορεί να αντιπροσωπεύει ένα εσωτερικό λιμάνι στο νότιο άκρο της αρχαίας Ολυμπίας, παραμένει αμφισβητήσιμο γιατί μια τέτοια υποδομή δεν αναφέρεται σε κανένα γνωστό γραπτό αρχείο που περιγράφει τον χώρο λατρείας», καταλήγει η έρευνα.
