ΕΛΜΕ - Σύλλογοι Π.Ε: Σύσκεψη συντονισμού για την οργάνωση & κλιμάκωση του αγώνα ενάντια στο θεσμό των Ωνάσειων Σχολείων

Την Κυριακή 15/03/2026, μετά από κάλεσμα της ΕΛΜΕ Ηλείας πραγματοποιήθηκε διαδικτυακή σύσκεψη συντονισμού ΕΛΜΕ και Συλλόγων Π.Ε. για την οργάνωση και κλιμάκωση του αγώνα ενάντια στο θεσμό των Ωνάσειων Σχολείων.

Συγκεκριμένα στη σύσκεψη συμμετείχαν: Β’ ΕΛΜΕ Αθήνας, Ε’ ΕΛΜΕ Αθήνας, Ε’ ΕΛΜΕ Θεσ/νίκης, Α’ ΕΛΜΕ Θεσ/νίκης, Β’ ΕΛΜΕ Δυτ. Αττικής, Α΄ Δυτικής Αττικής, ΕΛΜΕ Άνω Λιοσίων-Ζεφυρίου-Φυλής, ΕΛΜΕ Ν. Σμύρνης-Καλλιθέας-Μοσχάτου, ΕΛΜΕ Ξάνθης, Δ ΕΛΜΕ Ανατ. Αττικής, ΣΕΠΕ Αριστοτέλης, ΣΕΠΕ Αιγάλεω, ΣΕΠΕ Σωτηρίου.

Κατά τη σύσκεψη ανταλλάχθηκε πλούσια πείρα τόσο από τις ΕΛΜΕ και Συλλόγους Π.Ε. που κατάφεραν να απενταχθούν τα σχολεία των περιοχών τους από το δίκτυο των Ωνάσειων σχολείων, όσο και από τις ΕΛΜΕ και Συλλόγους που αυτή τη στιγμή αγωνίζονται για την ανάκληση της απόφασης. Διαφωτιστικές ήταν και οι τοποθετήσεις των εκπροσώπων από περιοχές που λειτουργούν Ωνάσεια σχολεία φέτος.

Η συζήτηση είχε στο επίκεντρό της ότι η μετατροπή των Δημόσιων Σχολείων από την κυβέρνηση της ΝΔ και το ΥΠΑΙΘΑ σε Ωνάσεια αποτελεί επίθεση στον πυρήνα του δωρεάν δημόσιου χαρακτήρα του σχολείου. Αποτελεί ένα ακόμη βήμα στην ταξική διαφοροποίηση και κατηγοριοποίηση των σχολείων και προωθεί την ιδιωτικοποίηση και εμπορευματοποίηση στο εκπαιδευτικό σύστημα. Πρόκειται για ανοιχτή εμπλοκή ιδιωτών στην εκπαιδευτική διαδικασία και τη δημιουργία ενός κυριολεκτικά άλλου σχολείου, για λίγους και εκλεκτούς.

Τονίστηκε ιδιαίτερα ότι τα ΔΗΜ.Ω.Σ. είναι μόνο κατ’ όνομα δημόσια σχολεία.Δε λειτουργούν σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία αλλά σύμφωνα με τη σύμβαση μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και του Ιδρύματος Ωνάση. Διοικούνται από 9μελή διοικούσα επιτροπή (4 μέλη από το Ωνάσειο και 5 μέλη θα τα διορίζει ο/η υπουργός Παιδείας), με ενισχυμένο τον ρόλο του Διευθυντή σε αυταρχικό manager και με καταστρατήγηση των κατακτημένων εργασιακών δικαιωμάτων. Ο αριθμός και η εισαγωγή μαθητών μετά από εξετάσεις, ο τρόπος πρόσληψης προσωπικού και οι όροι εργασίας καθορίζονται από το Ίδρυμα Ωνάση, το οποίο έχει ρόλο και στο εκπαιδευτικό περιεχόμενο, ενώ οι σχολικές υποδομές παραδίδονται σ’ αυτό. Το κράτος συνεχίζει να μισθοδοτεί τους εκπαιδευτικούς. Αδιαμφισβήτητα τα ΔΗΜ.Ω.Σ. εξυπηρετούν τα οικονομικά συμφέροντα του Ιδρύματος Ωνάση και αναβαθμίζουν τον ρόλο του ως παράγοντα που επηρεάζει τις κρατικές πολιτικές.

Οι μορφωτικές ανάγκες των μαθητών/τριών δέχονται ισχυρό πλήγμα: Το δήθεν φιλεύσπλαχνο έργο της λειτουργίας των Ωνάσειων σχολείων σε κοινωνικά ευάλωτες περιοχές προς όφελος των παιδιών καταρρέει εξαρχής, εφόσον προβλέπονται εξετάσεις για την εισαγωγή τους και διαφοροποιημένο πρόγραμμα σπουδών που θα καθορίζεται από τη διοικούσα επιτροπή με τη λογική των Προτύπων. Τα Ωνάσεια παύουν να είναι σχολεία της γειτονιάς, δημιουργώντας τελικά μεγαλύτερη πίεση στις περιοχές που ιδρύονται, καθώς τα υπόλοιπα σχολεία καλούνται να απορροφήσουν τους μαθητές από τη γειτονιά, με ό,τι αυτό συνεπάγεται (πολυπληθή τμήματα, έλλειψη υποδομών κλπ).

Με λίγα λόγια, τα “Ωνάσεια” σχολεία είναι ορθάνοιχτα σε χορηγούς και δωρεές, αλλά αφιλόξενα στα παιδιά των λαϊκών στρωμάτων καθώς κυριαρχούν: εξοντωτική, διαρκής διαδικασία εξετάσεων (με συνέπεια την περαιτέρω αύξηση της παραπαιδείας), εξουθένωσή τους με Ομίλους και Σύνολα με πολλές ώρες υποχρεωτικής παραμονής στο Σχολείο (10 ώρες εβδομαδιαίως). Οι όμιλοι ρευστοποιούν σταδιακά τα αναλυτικά προγράμματα, αντικαθιστώντας δομημένα γνωστικά αντικείμενα, μετατρέπουν τη μόρφωση σε παροχή δεξιοτήτων.

Αλλάζουν άρδην οι εργασιακές σχέσεις των εκπαιδευτικών: Δεν υπάρχουν οργανικές. Όλες οι θέσεις στα Ωνάσεια Σχολεία είναι με θητεία και μέσα από συνεχή διαδικασία αξιολόγησης. Οι εκπαιδευτικοί επιλέγονται με ατομικό φάκελο προσόντων (μεταπτυχιακοί και διδακτορικοί τίτλοι, πάσης φύσεως επιμορφωτικά σεμινάρια και βεβαιώσεις σπουδών, κυνήγι δεξιοτήτων), με συνέντευξη και διαρκή αξιολόγηση, με βάση τις επιδόσεις των μαθητών, κατ’ αναλογία των Προτύπων.

Στην ουσία, βλέπουμε την πιο ανοιχτή, την πιο θεσμική παρέμβαση των μεγάλων επιχειρηματιών για το πως φτιάχνεται το σχολείο, πως θα παράγει νέους εργαζόμενους υποταγμένους στη βαρβαρότητα της σύγχρονης εποχής. Πίσω από τα Ωνάσεια σχολεία, τα πρότυπα, τα αυτόνομα σχολεία σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες κρύβεται η πιο επικίνδυνη, η πιο άδικη, η πιο αντιεπιστημονική, η πιο απάνθρωπη “παιδαγωγική αντίληψη”. Η κυρίαρχη τάξη επιδιώκει να αναπαράγει ακόμα περισσότερο ένα σχολείο κατ’εικόνα και καθ’ομοίωση του εαυτού της, του ανταγωνισμού, του ατομισμού, της υποταγής των πάντων στους στόχους των κερδών της.

Αντί να σκύψει η κυβέρνηση και να λύσει τα ζωτικά προβλήματα όλων των σχολείων, με αύξηση της χρηματοδότησης, να δημιουργήσει πραγματικά ισότιμους όρους για όλα τα παιδιά ανεξαιρέτως, να ικανοποιήσει το σύγχρονο δικαίωμά τους στην ολόπλευρη μόρφωση, επιλέγει να οξύνει τους ταξικούς κόφτες για τα παιδιά των λαϊκών οικογενειών, θεσμοθετώντας σχολεία διαφορετικών ταχυτήτων. Την ίδια ώρα σερβίρουν το παιδαγωγικό αυτό έγκλημα με την γνωστή γαρνιτούρα περί “ίσων ευκαιριών” για τους μαθητές! Το έργο το έχουμε ξαναδεί! Περικόπτεται η κρατική στήριξη και χρηματοδότηση, που δεν φτάνει ούτε στο ελάχιστο, λαμβάνεται το ένα αντιπαιδαγωγικό μέτρο πίσω από το άλλο προκειμένου να καλλιεργηθεί το έδαφος πως η μόνη ελπίδα βρίσκεται στην εμπλοκή του σωτήρα-ιδιώτη.

Έγινε σαφές από όλους τους εκπροσώπους ότι ως εκπαιδευτικοί δεν ανεχόμαστε οι χορηγοί να συντηρούν τα σχολεία και να “μορφώνουν” τα παιδιά μας. Αγωνιζόμαστε για ένα αναβαθμισμένο δημόσιο και δωρεάν σχολείο που θα μορφώνει ολόπλευρα όλα τα παιδιά, και όχι σχολεία για λίγους.

Για τα ήδη λειτουργούντα Ωνάσεια επισημάνθηκε ότι:

Υπήρξαν δυσλειτουργίες σε διοικητικό επίπεδο με ευθύνη της διοικούσας επιτροπής των ΔΗΜΩΣ
Οι συνάδελφοι απαξίωσαν τα Ωνάσεια καθώς ελάχιστοι έκαναν αίτηση με αποτέλεσμα να προσληφθούν μόνο για φέτος 167! αναπληρωτές.
Οι μαθητές και οι γονείς τους γύρισαν την πλάτη στο θεσμό, με συνέπεια τη μικρή συμμετοχή στις εξετάσεις.
Υπήρξε προβληματική λειτουργία των ομίλων
Έχει διαμορφωθεί κλίμα δυσφορίας και τάσεις φυγής σε μαθητές και στις οικογένειές τους.

Σε αυτό το πλαίσιο κατατέθηκαν από εκπαιδευτικά σωματεία οι παρακάτω προτάσεις:

Απ’ όλους κρίθηκε αναγκαίο να συνεχιστεί ο συντονισμός των ΕΛΜΕ, ΣΕΠΕ για τα Ωνάσεια
Να πραγματοποιηθεί η Πανελλαδική Ημέρα Δράσης όπως έχει αποφασιστεί από τη Γενική Συνέλευση των προέδρων ΕΛΜΕ την εβδομάδα πριν τις διακοπές του Πάσχα (ενδεικτικές ημερομηνίες 30-31/03
Κινητοποίηση έξω από το Υπουργείο Παιδείας,συνάντηση με την Υπουργό ή/και το Ωνάσειο Ίδρυμα
Κατά τόπους ενημερωτικές συναντήσεις με συλλόγους γονέων
Πολύμορφες πρωτοβουλίες (συναυλίες, εκδηλώσεις, παραστάσεις διαμαρτυρίας κλπ)
Πρόταση για στενή συνεργασία με τους κατά τόπους ΣΕΠΕ για κινητοποιήσεις και στην πρωτοβάθμια, αλλά και ενημέρωση γονέων και παιδιών της 6^ης δημοτικού.
Πανελλαδική εκδήλωση με πανεπιστημιακούς καθηγητές για ακύρωση των ιδιωτικοποιήσεων στην εκπαίδευση
Να στηρίξει η ΟΛΜΕ στο ΣΤΕ την προσφυγή των εκπαιδευτικών
Να συνεχιστεί η πίεση στους δήμους και τα δημοτικά συμβούλια, ούτως ώστε να αλλάξουν αποφάσεις όσοι δήμοι είναι θετικοί στα Ωνάσεια.
Συλλογική αντίδραση με ΕΛΜΕ, ΣΕΠΕ και οργανωμένο γονεϊκό κίνημα υπερβαίνοντας την τοπικότητα
Παρέμβαση στις εξετάσεις των μαθητών