Νέο γύρο ερευνών για την υπόθεση των τηλεφωνικών υποκλοπών δρομολογεί η ιστορικής σημασίας απόφαση του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου της Αθήνας, βάζοντας στο επίκεντρο και άλλα πρόσωπα που μέχρι σήμερα δεν είχαν βρεθεί υπό ποινική αξιολόγηση. Η δικαστική κρίση δεν περιορίστηκε στην καταδίκη των τεσσάρων επιχειρηματιών, αλλά άνοιξε τον δρόμο για περαιτέρω διερεύνηση ποινικών ευθυνών, ακόμη και υπό το πρίσμα βαρύτερων αδικημάτων.
«Τίποτα δεν τελείωσε με την απόφαση. Τώρα αρχίζουμε», δήλωσαν εξερχόμενοι από την αίθουσα ο Χρήστος Σπίρτζης και ο Θανάσης Κουκάκης, σχολιάζοντας τη δικαστική εξέλιξη, ενώ, όπως είπαν οι συνήγοροι υποστήριξης της κατηγορίας και θύματα παρακολουθήσεων, συνιστά βήμα αποκατάστασης της θεσμικής αξιοπιστίας της Δικαιοσύνης, σε μια υπόθεση που άγγιξε τον πυρήνα της δημοκρατικής λειτουργίας.
Το δικαστήριο, με πρόεδρο τον Νίκο Ασκιανάκη και εισαγγελέα τον Δημήτρη Παυλίδη, επέβαλε συνολική ποινή 126 ετών και 8 μηνών (εκτιτέα τα 8) στους Ταλ Ντίλιαν, Σάρα Χαμού, Φέλιξ Μπίτζιο και Γιάννη Λαβράνο, χωρίς να αναγνωρίσει ελαφρυντικά. Παρά την απόφαση για ολική έκτιση, χορηγήθηκε αναστολή μέχρι την εκδίκαση της υπόθεσης σε δεύτερο βαθμό.
Η βαρύτητα των ποινών αντανακλά τη σοβαρότητα των πράξεων, που δεν είναι άλλες από επέμβαση σε σύστημα αρχειοθέτησης δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, παραβίαση του απορρήτου τηλεφωνικών επικοινωνιών και παράνομη πρόσβαση σε πληροφοριακά συστήματα, από κοινού, κατ’ εξακολούθηση και κατά συρροή.
Ιδιαίτερο βάρος έχει το σκεπτικό της μη χορήγησης ελαφρυντικών καθώς ο εισαγγελικός λειτουργός είπε πως «το μέγεθος της εγκατάστασης, η στράτευση αγνώστων ατόμων, η εμπλοκή μυστικών υπηρεσιών με σαφή γνώση του παρανόμου υλικού και η δυνατότητα αποθήκευσης δεδομένων που ακόμα και τώρα δεν ξέρουμε πού και πότε θα χρησιμοποιηθούν, σε συνδυασμό με το ότι η εταιρεία συνέχισε τη δραστηριότητά της μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου και με το δεδομένο ότι ο προφανής σκοπός ήταν το κέρδος τους, αποκλείουν τη δυνατότητα αναγνώρισης ελαφρυντικών». Οπως σημείωσε δε, η εγκατάσταση του Predator παραμένει υπαρκτή και λειτουργική, με τον κίνδυνο νέων παρακολουθήσεων να μην μπορεί να θεωρηθεί θεωρητικός.
Πέρα όμως από τις ποινές, η απόφαση αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω της διαβίβασης αντιγράφων της δικογραφίας για περαιτέρω διερεύνηση. Στο μικροσκόπιο τίθενται πρόσωπα που, σύμφωνα με όσα προέκυψαν στο ακροατήριο, είχαν ενεργό ή κομβικό ρόλο στη λειτουργία και διαχείριση του λογισμικού. Μεταξύ αυτών οι Ροτέμ Φαρκάς, Μερόμ Χαρπάζ, Εϊνάτ Σεμάνα, Σωτήρης Ντάλλας, Ιωάννης Μπόλιαρης, Δημήτρης Ξυπτεράς και Ιωάννης Τούμπης. Η αναφορά αφορά την αξιολόγηση ενδεχόμενων ποινικών ευθυνών, συμπεριλαμβανομένης –εφόσον στοιχειοθετηθεί– της διάστασης της κατασκοπίας (κακούργημα), με βάση την έκταση των παρακολουθήσεων, την οργανωμένη δομή και το ενδεχόμενο συνεργασιών με ξένες δυνάμεις.
Παράλληλα, διαβιβάστηκε η δικογραφία για τον Αιμίλιο Κοσμίδη, κάτοχο της προπληρωμένης κάρτας που χρησιμοποιήθηκε για την αποστολή μολυσμένων SMS, για πιθανή συνέργεια, καθώς κρίθηκε ότι οι εξηγήσεις του δεν ήταν πειστικές. Εξετάζεται επίσης το ενδεχόμενο ψευδούς κατάθεσης τόσο για τον ίδιο όσο και για τον Σωτήρη Ντάλλα. Mαζί με τον Κοσμίδη διαβιβάστηκε η δικογραφία και για τον Κωνσταντίνο Πετρίση, ο οποίος κατονομάστηκε από τον πρώτο ως το πρόσωπο που εργαζόταν στην Cosmote και παρείχε «εξυπηρετήσεις» προς την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών. Στο πεδίο της διερεύνησης εντάσσονται και όσα κατέθεσε ο Σταμάτης Τρίμπαλης σχετικά με τη διαδικασία της εξεταστικής επιτροπής της Βουλής, εκεί όπου δέχθηκε, όπως ειπώθηκε, «προσυνεννοημένες» ερωτήσεις από βουλευτές της Ν.Δ.
Τέλος, το δικαστήριο άφησε ανοιχτό το ζήτημα εφαρμογής του άρθρου 370ΣΤ Π.Κ. περί απαγόρευσης διακίνησης λογισμικών παρακολούθησης, καθώς από την ακροαματική διαδικασία προέκυψε ότι η λειτουργία της Intellexa στην Ελλάδα φέρεται να συνεχίστηκε και την περίοδο 2023-2024. Η διερεύνηση αυτού του σκέλους θα κρίνει αν πρόκειται για παρελθόν σκάνδαλο ή για δραστηριότητα με διαρκή χαρακτηριστικά.
Ποια είναι τα νέα πρόσωπα που ερευνώνται
Σε αυτό το νέο πεδίο διερεύνησης, η Δικαιοσύνη καλείται να αξιολογήσει τον ρόλο προσώπων που, σύμφωνα με όσα αναδείχθηκαν στο ακροατήριο, είχαν κρίσιμη συμμετοχή στη δομή και τη λειτουργία του μηχανισμού παρακολούθησης.
Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Σωτήρης Ντάλλας, τεχνικός διευθυντής της Krikel. Στην απολογία του επιχείρησε να αποστασιοποιήσει τον Λαβράνο από τον επιχειρησιακό πυρήνα της εταιρείας, ωστόσο ο ισχυρισμός του προσέκρουσε σε μαρτυρίες που περιέγραφαν διαφορετική εικόνα για τον πραγματικό ρόλο και την επιρροή του τελευταίου.
Ακολουθεί η Εϊνάτ Σεμάνα, ανώτατο στέλεχος εταιρειών συμφερόντων Ντίλιαν, η οποία φέρεται να είχε διαχειριστική εμπλοκή στη σύσταση και λειτουργία της Intellexa στην Ελλάδα, σε μια περίοδο κατά την οποία η εταιρική δομή αναπτυσσόταν και αποκτούσε σταθερή παρουσία στη χώρα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και ο ρόλος του Μερόμ Χαρπάζ, τεχνικού με υψηλή εξειδίκευση και στενού συνεργάτη του Ταλ Ντίλιαν. Καταθέσεις στο δικαστήριο τον περιγράφουν ως πρόσωπο με ουσιαστική ευθύνη για τη λειτουργία του ελληνικού γραφείου της Intellexa, ενώ φέρεται να είχε ενεργό συμμετοχή και στη διαδικασία αδειοδότησης εξαγωγών του Predator, παρέχοντας στοιχεία και συμπληρώνοντας τα σχετικά έγγραφα για αποστολές σε τρίτες χώρες, όπως η Μαδαγασκάρη, η Ουκρανία και το Σουδάν.
Στη δικογραφία περιλαμβάνεται επίσης το όνομα του Ροτέμ Φαρκάς, ο οποίος εμφανίζεται ως συνιδρυτής της Cytrox στη Βόρεια Μακεδονία –εταιρείας που στη συνέχεια εντάχθηκε στον όμιλο Intellexa–, και αποδίδεται σε αυτόν η συμβολή στην ανάπτυξη του κώδικα του Predator. Η τεχνική του συνεισφορά τοποθετείται στον πυρήνα της δημιουργίας του λογισμικού που χρησιμοποιήθηκε για τις παρακολουθήσεις.
Παράλληλα, ερευνώνται οι ευθύνες των Δημήτρη Ξυπτερά, Ιωάννη Τούμπη και Ιωάννη Μπόλιαρη, εργαζομένων της Intellexa την επίμαχη περίοδο.
Το δικαστήριο, πάντως, δεν περιορίστηκε σε αυτά τα πρόσωπα, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να προκύψουν ενδείξεις και για άλλα στελέχη ή υπαλλήλους της εταιρείας, καθώς και για επιπλέον εμπλεκόμενους που μέχρι σήμερα δεν έχουν βρεθεί στο επίκεντρο της ποινικής έρευνας.
