Ειδικοί αναφέρουν ότι τα σχέδια Τραμπ για τη Γροιλανδία αγγίζουν τα όρια της επιστημονικής φαντασίας
Η Γροιλανδία βρίσκεται ψηλά στη λίστα γεωπολιτικών φιλοδοξιών του Ντόναλντ Τραμπ, με τον πρόεδρο των ΗΠΑ να «βλέπει» μια ευκαιρία στρατηγικής επέκτασης και πρόσβασης σε κρίσιμα ορυκτά.
Την ίδια ώρα, ειδικοί προειδοποιούν ότι τα σχέδια για μετατροπή της Γροιλανδίας σε «εργοστάσιο σπάνιων γαιών» των Ηνωμένων Πολιτειών αγγίζουν τα όρια της επιστημονικής φαντασίας. Η αμερικανική κυβέρνηση θεωρεί ότι τα υπόγεια κοιτάσματα της Γροιλανδίας θα μπορούσαν να μειώσουν την εξάρτηση της Δύσης από την Κίνα σε σπάνιες γαίες, απαραίτητες για στρατιωτικά συστήματα, ηλεκτρικά οχήματα και σύγχρονες τεχνολογίες.
Χαρακτηριστικά, ο ίδιος ο Τραμπ έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι «οι ΗΠΑ χρειάζονται τη Γροιλανδία για λόγους εθνικής ασφάλειας», αφήνοντας μάλιστα να εννοηθεί πως η Ουάσιγκτον θα κινηθεί «είτε με τον εύκολο είτε με τον δύσκολο τρόπο».
Γροιλανδία: Τα βασικά εμπόδια στα πλάνα Τραμπ
Ωστόσο, ερευνητές και αναλυτές τονίζουν ότι το βασικό εμπόδιο δεν είναι η κυριαρχία της Δανίας επί της Γροιλανδίας, αλλά το ακραίο φυσικό περιβάλλον που χαρακτηρίζει το κλίμα του νησιού. Περίπου το 80% της περιοχής καλύπτεται από πάγο, ενώ πολλά κοιτάσματα βρίσκονται πάνω από τον Αρκτικό Κύκλο, σε περιοχές χωρίς υποδομές, με πολική νύχτα για μεγάλο μέρος του έτους και κόστος εξόρυξης έως και δέκα φορές υψηλότερο από άλλες περιοχές του πλανήτη.
«Η ιδέα ότι η Γροιλανδία μπορεί να γίνει το εργοστάσιο σπάνιων γαιών της Αμερικής είναι εντελώς παράλογη. Θα ήταν σχεδόν πιο εύκολο να γίνει εξόρυξη στη Σελήνη», σημειώνει ο Malte Humpert από το Arctic Institute. Παράλληλα, η αυτόνομη -αλλά παρά ταύτα δανική- Γροιλανδία δεν διαθέτει ούτε το ανθρώπινο δυναμικό ούτε τις υποδομές που απαιτούνται για μεγάλης κλίμακας μεταλλευτικά έργα. Αν και οι τοπικές αρχές δηλώνουν ανοιχτές σε ξένες επενδύσεις, απορρίπτουν κάθε συζήτηση περί «κατάληψης» ή αλλαγής κυριαρχίας.
«Δεν υπάρχει λόγος να μιλά κανείς για εξαγορά ή έλεγχο της Γροιλανδίας. Είμαστε ανοιχτοί σε συνεργασίες και επενδύσεις, χωρίς απειλές», δήλωσε στο CNN ο επικεφαλής της Ένωσης Επιχειρήσεων Γροιλανδίας, Κρίστιαν Κέλντσεν.
Γροιλανδία: Η κλιματική κρίση και η μείωση των πόρων
Την ίδια ώρα, ειδικοί υπογραμμίζουν ότι αν υπήρχε πραγματικό «χρυσωρυχείο» που άξιζε οικονομικά, οι ιδιωτικές εταιρείες θα είχαν ήδη επενδύσει. «Το επιχειρηματικό ρίσκο και το αρχικό κόστος είναι τεράστια», σημειώνει ο οικονομολόγος Jacob Funk Kirkegaard, προσθέτοντας ότι ακόμη και με κρατικές εγγυήσεις, ένα τέτοιο σχέδιο δύσκολα στέκει.
Η κλιματική κρίση έχει πράγματι μειώσει τους πάγους και ανοίξει νέες θαλάσσιες διαδρομές, όμως ταυτόχρονα καθιστά το έδαφος πιο ασταθές και αυξάνει τον κίνδυνο κατολισθήσεων. Επιπλέον, η Γροιλανδία διαθέτει αυστηρούς περιβαλλοντικούς κανονισμούς, που αντανακλούν τη βούληση των κατοίκων να προστατεύσουν το φυσικό τους περιβάλλον.
Δημοσκόπηση του 2025 δείχνει ότι μόλις το 6% των Γροιλανδών επιθυμεί ένταξη στιςΗΠΑ, ενώ το 85% δηλώνει κάθετα αντίθετο. Αναλυτές προειδοποιούν ότι η επιθετική ρητορική Τραμπ κινδυνεύει να μετατρέψει τις ΗΠΑ από σύμμαχο σε «νταή» στα μάτια τόσο της Γροιλανδίας όσο και της Δανίας.
«Όταν όλα τα αμερικανικά σχέδια αντιμετωπίζονται πλέον ως κόκκινη σημαία, κάτι έχει ήδη πάει στραβά», σημειώνει χαρακτηριστικά ο Κέλντσεν.
Με πληροφορίες από CNN
